Adrenosterone (11-oxo, 11-ketoandrostenedione)
11-Oxoandrostenedione, Androst-4-ene-3,11,17-trione, Adrenosterone 11-ketoandrostenedione 11-oxo
Steroid àdánidá láti ẹṣẹ́ adrenal tí a ń tà gẹ́gẹ́ bí àfikún oúnjẹ “11-OXO” fún dídín ọ̀rá kù àti iṣan ara. Kò lágbára fúnra rẹ̀, ṣùgbọ́n nínú àwọn ẹ̀yà ara, a lè yí i padà sí 11-ketotestosterone, androgen tí agbára rẹ̀ fẹ́rẹ̀ẹ́ tó ti testosterone.
Ipò lábẹ́ òfin: A kò fọwọ́ sí i rí gẹ́gẹ́ bí oògùn, a sì ń tà á gẹ́gẹ́ bí àfikún oúnjẹ ní àwọn ọjà kan; WADA dárúkọ rẹ̀ lára àwọn steroid anabolic, èèwọ̀ nígbà gbogbo; ó yàtọ̀ láti orílẹ̀-èdè sí orílẹ̀-èdè.
Ohun tó ń fúnni
Ohun tí àwọn ènìyàn ń lò ó fún àti ohun tí àwọn orísun ròyìn. Agbára jẹ́ ẹ̀ka gbogbogbòò láti inú ìwé ìwádìí: fẹ́ẹ́rẹ́, kedere tàbí lágbára.
Ìlò rẹ̀
A ń polówó rẹ̀ fún dídín ọ̀rá ara kù àti fífi iṣan ara kún, nítorí ohun tí a ń sọ pé ó ń dí enzyme 11β-HSD1 lọ́wọ́, èyí tí ń mú cortisol ṣiṣẹ́ padà. A kò fọwọ́ sí i rí gẹ́gẹ́ bí oògùn.
Ohun tí àwọn ènìyàn ń wá àti ohun tí ìwádìí fi hàn
Kò sí ìwádìí lára ènìyàn tó ti dán ìdínkù ọ̀rá tàbí ìfikún iṣan ara wò. Àwọn lábù doping fún ọkùnrin díẹ̀ ní i kìkì láti ṣàwárí àwọn èròjà tí ó ń fọ́ sí nínú ara. Iṣẹ́ lábù fi hàn pé adrenosterone fúnra rẹ̀ kò ní ipa androgen púpọ̀, ṣùgbọ́n enzyme kan nínú àwọn ẹ̀yà ara ń yí i padà ní ìrọ̀rùn sí 11-ketotestosterone, androgen pípé. Ohun tí a ń sọ pé ó ń dí cortisol lọ́wọ́ — a kò tíì dán an wò lára ènìyàn.
Àwọn ipa
Ẹ̀rí: Ìròyìn ẹnu — kò sí ìwádìí gidi
Ipa tí a ń wá ní ìbámu pẹ̀lú àfojúsùn (gẹ́gẹ́ bí a ti ròyìn)
Àwọn ipa àìfẹ́ tó ṣeé ṣe
Ṣeé ṣe kò túmọ̀ sí dájú: bóyá wọ́n á fara hàn sinmi lé ìwọ̀n oògùn, ìgbà tí a fi lò ó, bí ara ẹnì kọ̀ọ̀kan ṣe ń dáhùn àti àbójútó. Nísàlẹ̀ — ohun tí ẹ ó ṣọ́ àti bí a ṣe lè kíyèsí i ní kùtùkùtù.
Ipa àìfẹ́ 4 tó ṣeé ṣe
ìpele · bí a ṣe ń ròyìn rẹ̀ tóÌtumọ̀ àwọn ìpele
Ìpele: ẹ̀ka gbogbogbòò láti inú ìwé ìwádìí, kì í ṣe ewu tiyín ní pàtó
Bí ó ṣe wọ́pọ̀ tó
- wọ́pọ̀
- a sábà máa ń ròyìn rẹ̀
- ṣeé ṣe
- a ròyìn rẹ̀ lára àwọn kan
- ṣọ̀wọ́n
- a máa ń ròyìn rẹ̀ lẹ́ẹ̀kọ̀ọ̀kan
Bí a ṣe lè dín ewu kù
Fún 2 nínú ipa àìfẹ́ 4 tó ṣeé ṣe, ọ̀nà pàtó wà láti dín ìṣeéṣe kù: àwọn ìgbésẹ̀ ojoojúmọ́, àfikún oúnjẹ àti àwọn àṣàyàn tí dókítà lè ronú nípa. Fún àwọn tó kù — ìmọ̀ràn gbogbogbòò. Kò sí ìgbésẹ̀ tó ń mú ewu kúrò pátápátá.
Ẹ ṣàyẹ̀wò họ́mọ̀nù ṣáájú àti lẹ́yìn; bí wọ́n bá dúró ní kékeré, ẹ rí dókítà họ́mọ̀nù (endocrinologist).
Bí àṣàyàn kọ̀ọ̀kan ṣe ń ràn lọ́wọ́ (2)
- Àyẹ̀wò ẹ̀jẹ̀ déédéé — LH, FSH àti testosterone ń fi hàn bí ìdẹ́kun ṣe jinlẹ̀ tó àti bóyá ìṣẹ̀dá àdánidá ti padà bọ̀ sípò lẹ́yìn náà.
- Ṣíṣiṣẹ́ pẹ̀lú dókítà — Ó ń ṣàyẹ̀wò bí ìdẹ́kun ṣe jinlẹ̀ tó, ó sì ń darí ìmúbọ̀sípò lẹ́yìn náà, títí kan àyẹ̀wò agbára ìbímọ.
Ohun tí a kò mọ̀ kò ṣeé dín kù, a lè yẹra fún un nìkan; ẹ sọ ohun tí ẹ ti lò fún dókítà yín.
Àwọn ọjà tí a rí láìsí ìwé àṣẹ dókítà sábà máa ń jẹ́ ayédèrú, ní àkọlé tí kò tọ́ tàbí kò mọ́ (non-sterile), kò sì sí ọ̀nà láti ṣàyẹ̀wò wọn nílé. Fún àfikún oúnjẹ tó bófin mu, ẹ wá àyẹ̀wò láti ọ̀dọ̀ ẹgbẹ́ kẹta (Informed Sport, NSF).
Ẹ dá dúró ní ìyípadà ohùn àkọ́kọ́ kí ẹ sì rí dókítà — dídá dúró ní kùtùkùtù ṣe pàtàkì.
Bí àṣàyàn kọ̀ọ̀kan ṣe ń ràn lọ́wọ́ (1)
- Ṣíṣiṣẹ́ pẹ̀lú dókítà — Ìwé ìtọ́ni àwọn steroid sọ pé kí a dá a dúró ní àmì fẹ́ẹ́rẹ́ àkọ́kọ́ (ohùn tó há, irun ní ojú, idó tó ń tóbi sí i) láti dènà ìyípadà títí láé; àyẹ̀wò ń rí wọn ní kùtùkùtù ṣùgbọ́n kò mú lílò láìléwu.
Àyẹ̀wò ìlera àti àyẹ̀wò ẹ̀jẹ̀
Àwọn àyẹ̀wò lábù àti àyẹ̀wò ìlera wo ni kí ẹ ṣe àti ìgbà wo. Ìtọ́sọ́nà ni èyí — ẹ bá dókítà yín fohùn ṣọ̀kan lórí ètò gangan.
Àwọn dókítà wo ló lè ràn yín lọ́wọ́
Ẹ wá ìrànlọ́wọ́ ìṣègùn lẹ́sẹ̀kẹsẹ̀ bí
- Ohùn tó ń wúwo sí i, irun tuntun lójú, idó tó ń tóbi sí i — ẹ dá dúró kí ẹ sì rí dókítà: àwọn ìyípadà lè wà títí láé. (obìnrin)
Ní pàjáwìrì, ẹ pe nọ́mbà pàjáwìrì ti agbègbè yín.
Fún obìnrin
Kò sí ìwádìí lára obìnrin. Nítorí pé ó lè di 11-ketotestosterone, androgen alágbára, ìrorẹ́, irun tí a kò fẹ́ tó ń hù, ìyípadà nǹkan oṣù àti ohùn tó ń wúwo sí i ṣeé ṣe; ìyípadà ohùn lè wà títí láé.
Àròsọ àti òtítọ́
“11-OXO jẹ́ ajó-ọ̀rá tí kì í ṣe họ́mọ̀nù, tí ó kàn ń dín cortisol kù.”
Steroid ni: nínú àwọn ẹ̀yà ara, ó lè di 11-ketotestosterone, androgen tí agbára rẹ̀ fẹ́rẹ̀ẹ́ tó ti testosterone, WADA sì kà á mọ́ àwọn steroid anabolic. Kò sí ìwádìí lára ènìyàn tó ti fi ìdínkù ọ̀rá hàn.
Àwọn àkópọ̀
Kò tíì sí àkíyèsí àkópọ̀ pàtó fún èròjà yìí. Àyẹ̀wò àkópọ̀ ṣì ń pa àwọn ipa àìfẹ́ tí ọ̀pọ̀ èròjà jọ ní pọ̀.
Àwọn orísun
Àwọn ipa àìfẹ́ tó ṣeé ṣe ní ìbámu pẹ̀lú ẹ̀ka ara, àwọn àkópọ̀, bí a ṣe lè dín ewu kù àti àwọn àyẹ̀wò tí ẹ ó ṣe — lọ́fẹ̀ẹ́.
Ṣí àyẹ̀wò àkópọ̀