DSIP (peptide tí ń fa oorun delta, emideltide)
DSIP (delta sleep-inducing peptide, emideltide) · Deltaran
Àwọn ìrísí: Oògùn imú tí a forúkọ rẹ̀ sílẹ̀ ní Rọ́ṣíà (Deltaran) àti ìyẹ̀fun “ìwádìí” fún abẹ́rẹ́ tí a ń tà níbòmíràn.
Peptide amino acid mẹ́sàn-án tí a ṣàpèjúwe ní àwọn ọdún 1970 gẹ́gẹ́ bí èròjà tí ń fa oorun. A ń tà á gẹ́gẹ́ bí peptide fún oorun àti fún “wàhálà”; àwọn ìwádìí oorun lára ènìyàn láti àwọn ọdún 1980–90 fúnni ní èsì tí kò lágbára tàbí tí kò bára mu.
Ipò lábẹ́ òfin: A forúkọ rẹ̀ sílẹ̀ ní Rọ́ṣíà; ní ọ̀pọ̀ orílẹ̀-èdè, peptide “ìwádìí” ni; ó yàtọ̀ láti orílẹ̀-èdè sí orílẹ̀-èdè. Ní 2026, ìgbìmọ̀ FDA kan dìbò lòdì sí pípò rẹ̀ ní ilé ìtajà oògùn (compounding) ní Amẹ́ríkà. A kò dárúkọ rẹ̀ nínú Àkójọ Èèwọ̀ WADA; ó yẹ kí àwọn eléré ìdárayá ṣàyẹ̀wò.
Ohun tó ń fúnni
Ohun tí àwọn ènìyàn ń lò ó fún àti ohun tí àwọn orísun ròyìn. Agbára jẹ́ ẹ̀ka gbogbogbòò láti inú ìwé ìwádìí: fẹ́ẹ́rẹ́, kedere tàbí lágbára.
Ìlò rẹ̀
A ń polówó rẹ̀ fún àwọn eléré ìdárayá fún oorun tó jinlẹ̀ sí i, ìmúbọ̀sípò àti dídín họ́mọ̀nù wàhálà kù. A forúkọ rẹ̀ sílẹ̀ ní Rọ́ṣíà gẹ́gẹ́ bí oògùn imú fún àwọn àìsàn tó jẹmọ́ wàhálà àti àmì ìyọkúrò ọtí (alcohol withdrawal); a kò fọwọ́ sí i ní ọ̀pọ̀ orílẹ̀-èdè mìíràn.
Ohun tí àwọn ènìyàn ń wá àti ohun tí ìwádìí fi hàn
Àwọn ènìyàn ń retí oorun tó jinlẹ̀ sí i àti ìmúbọ̀sípò tó dára sí i. Nínú ìwádìí afọ́jú méjì (double-blind) kan lára ènìyàn 16 tí wọ́n ní àìlèsùn tí ó ti pẹ́, ipa rẹ̀ lórí oorun kò lágbára, a sì kà á sí pé kò ní àǹfààní pàtàkì. Lára àwọn olùyọ̀ǹda tí ara wọn le, ìwádìí kan rí i pé ACTH lọ sílẹ̀ láìsí ìyípadà nínú cortisol, òmíràn kò rí ipa kankan lórí ACTH tàbí cortisol, lára obìnrin kò sì yí họ́mọ̀nù ìdàgbà tàbí prolactin padà. A kò ṣèwádìí rẹ̀ lára eléré ìdárayá.
Àwọn ipa
Ẹ̀rí: Ìwádìí díẹ̀ lára ènìyàn — ìwádìí díẹ̀ wà lára ènìyàn, ṣùgbọ́n wọ́n kéré tàbí kúrú
Ipa tí a ń wá ní ìbámu pẹ̀lú àfojúsùn (gẹ́gẹ́ bí a ti ròyìn)
Àwọn ipa àìfẹ́ tó ṣeé ṣe
Ṣeé ṣe kò túmọ̀ sí dájú: bóyá wọ́n á fara hàn sinmi lé ìwọ̀n oògùn, ìgbà tí a fi lò ó, bí ara ẹnì kọ̀ọ̀kan ṣe ń dáhùn àti àbójútó. Nísàlẹ̀ — ohun tí ẹ ó ṣọ́ àti bí a ṣe lè kíyèsí i ní kùtùkùtù.
Ipa àìfẹ́ 3 tó ṣeé ṣe
ìpele · bí a ṣe ń ròyìn rẹ̀ tóÌtumọ̀ àwọn ìpele
Ìpele: ẹ̀ka gbogbogbòò láti inú ìwé ìwádìí, kì í ṣe ewu tiyín ní pàtó
Bí ó ṣe wọ́pọ̀ tó
- wọ́pọ̀
- a sábà máa ń ròyìn rẹ̀
- ṣeé ṣe
- a ròyìn rẹ̀ lára àwọn kan
- ṣọ̀wọ́n
- a máa ń ròyìn rẹ̀ lẹ́ẹ̀kọ̀ọ̀kan
Bí a ṣe lè dín ewu kù
Àwọn ọ̀nà gbogbogbòò láti dín ìṣeéṣe ipa àìfẹ́ kọ̀ọ̀kan kù. Kò sí ìgbésẹ̀ tó ń mú ewu kúrò pátápátá.
Àwọn ọjà tí a rí láìsí ìwé àṣẹ dókítà sábà máa ń jẹ́ ayédèrú, ní àkọlé tí kò tọ́ tàbí kò mọ́ (non-sterile), kò sì sí ọ̀nà láti ṣàyẹ̀wò wọn nílé. Fún àfikún oúnjẹ tó bófin mu, ẹ wá àyẹ̀wò láti ọ̀dọ̀ ẹgbẹ́ kẹta (Informed Sport, NSF).
Ohun tí a kò mọ̀ kò ṣeé dín kù, a lè yẹra fún un nìkan; ẹ sọ ohun tí ẹ ti lò fún dókítà yín.
Ipa àìfẹ́ ìpele kékeré
Àyẹ̀wò ìlera àti àyẹ̀wò ẹ̀jẹ̀
Àwọn àyẹ̀wò lábù àti àyẹ̀wò ìlera wo ni kí ẹ ṣe àti ìgbà wo. Ìtọ́sọ́nà ni èyí — ẹ bá dókítà yín fohùn ṣọ̀kan lórí ètò gangan.
Àwọn dókítà wo ló lè ràn yín lọ́wọ́
Fún obìnrin
Ìwé ìtọ́ni oògùn ti Rọ́ṣíà ka oyún àti fífún ọmọ lọ́mú sí ipò tí a kò gbọdọ̀ lò ó; kò sí ìsọfúnni ààbò fún àwọn ipò wọ̀nyí.
Àròsọ àti òtítọ́
“DSIP ń fúnni ní oorun tó jinlẹ̀, ó sì ń gbé họ́mọ̀nù ìdàgbà alẹ́ sókè.”
Nínú ìdánwò aláfiwé kan lórí àìlèsùn, ipa rẹ̀ lórí oorun kò lágbára, lára obìnrin kò sì yí họ́mọ̀nù ìdàgbà tàbí prolactin padà.
Àwọn àkópọ̀
Kò tíì sí àkíyèsí àkópọ̀ pàtó fún èròjà yìí. Àyẹ̀wò àkópọ̀ ṣì ń pa àwọn ipa àìfẹ́ tí ọ̀pọ̀ èròjà jọ ní pọ̀.
Àwọn orísun
Àwọn ipa àìfẹ́ tó ṣeé ṣe ní ìbámu pẹ̀lú ẹ̀ka ara, àwọn àkópọ̀, bí a ṣe lè dín ewu kù àti àwọn àyẹ̀wò tí ẹ ó ṣe — lọ́fẹ̀ẹ́.
Ṣí àyẹ̀wò àkópọ̀