Testolone (RAD-140)
RAD140, Vosilasarm, EP0062, RAD-150, RAD150, TLB-150
SARM àti èròjà ìwádìíA kò fọwọ́ sí i fún ènìyànWADA S1.2 · èèwọ̀Ẹ̀rí: ìwádìí díẹ̀ lára ènìyàn
SARM tó lágbára tí kì í ṣe steroid (vosilasarm), tí a ṣèwádìí rẹ̀ nínú ìṣègùn kìkì lára obìnrin tí ó ní jẹjẹrẹ ọmú tó ti tàn kálẹ̀; a retí pé ó ń dẹ́kun testosterone àdánidá, ṣùgbọ́n a kò tíì wọ̀n èyí rí nínú ìwádìí kankan lára ọkùnrin.
Ipò lábẹ́ òfin: A kò fọwọ́ sí i níbikíbi, a sì ń tà á gẹ́gẹ́ bí “èròjà ìwádìí”; FDA sọ pé a kò lè ta SARM lọ́nà òfin gẹ́gẹ́ bí àfikún oúnjẹ, òfin nípa níní i lọ́wọ́ sì yàtọ̀ láti orílẹ̀-èdè sí orílẹ̀-èdè.
Ohun tó ń fúnni
Ohun tí àwọn ènìyàn ń lò ó fún àti ohun tí àwọn orísun ròyìn. Agbára jẹ́ ẹ̀ka gbogbogbòò láti inú ìwé ìwádìí: fẹ́ẹ́rẹ́, kedere tàbí lágbára.
Ìlò rẹ̀
A ń lò ó fún ìfikún iṣan ara àti agbára kíákíá. Radius Health ló ṣe é, a sì ṣèwádìí rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí oògùn jẹjẹrẹ ọmú; a ti fi ipa rẹ̀ lórí iṣan ara hàn kìkì lára ẹranko. A kò fọwọ́ sí i fún ìlò kankan.
Ohun tí àwọn ènìyàn ń wá àti ohun tí ìwádìí fi hàn
Àwọn olùlò ń wá ìfikún iṣan ara àti agbára kíákíá, ṣùgbọ́n ẹ̀rí jẹ́ ti ìwádìí ṣáájú ìdánwò ènìyàn (preclinical). Lára eku ńlá tí a ti yọ kórópọ̀n wọn, ó kọ́ iṣan ara ní ìwọ̀n tí ó kéré púpọ̀ sí èyí tí ó mú prostate ṣiṣẹ́, lára ọ̀dọ́ ọ̀bọ akọ, ìwúwo ara pọ̀ sí i pẹ̀lú ìgbéga ìwọ̀n ara láìsí ọ̀rá tí kò ṣe pàtàkì. Ìwádìí lára eku ńlá tó tẹ̀lé e kò rí ìdàgbà kankan ju ti ẹrù àpọ̀jù lórí iṣan (overload) nìkan lọ. Ìdánwò kan ṣoṣo lára ènìyàn tí a tẹ̀ jáde, lára obìnrin tí ó ní jẹjẹrẹ ọmú tó ti tàn kálẹ̀, wọn ìdáhùn èèmọ̀, kì í ṣe iṣan ara.
Àwọn ipa
Ẹ̀rí: Ìwádìí díẹ̀ lára ènìyàn — ìwádìí díẹ̀ wà lára ènìyàn, ṣùgbọ́n wọ́n kéré tàbí kúrú
Ipa tí a ń wá ní ìbámu pẹ̀lú àfojúsùn (gẹ́gẹ́ bí a ti ròyìn)
Ìfikún iṣan ara
A ń wá a fún: ìdàgbà iṣan ara, agbára
Àtúntò ara
A ń wá a fún: ìdàgbà iṣan ara
Agbára
A ń wá a fún: agbára, ìdàgbà iṣan ara
Àwọn ipa àìfẹ́ tó ṣeé ṣe
Ṣeé ṣe kò túmọ̀ sí dájú: bóyá wọ́n á fara hàn sinmi lé ìwọ̀n oògùn, ìgbà tí a fi lò ó, bí ara ẹnì kọ̀ọ̀kan ṣe ń dáhùn àti àbójútó. Nísàlẹ̀ — ohun tí ẹ ó ṣọ́ àti bí a ṣe lè kíyèsí i ní kùtùkùtù.
Ipa àìfẹ́ 13 tó ṣeé ṣe
ìpele · bí a ṣe ń ròyìn rẹ̀ tóGíga díẹ̀
Ìdẹ́kun testosterone àdánidá àti agbára ìbímọ
wọ́pọ̀A kò ṣèwádìí rẹ̀ lára ọkùnrin rí, ṣùgbọ́n gẹ́gẹ́ bí androgen tó lágbára, a ń retí pé yóò pa ìṣẹ̀dá testosterone àti àtọ̀ dé; ìmúbọ̀sípò lè gba oṣù púpọ̀.
Bí a ṣe lè kíyèsí i: Ìfẹ́ ìbálòpọ̀ àti okun tó dínkù, kórópọ̀n tó kéré sí i; testosterone àdánidá tó kéré nínú àyẹ̀wò lẹ́yìn dídáwọ́dúró.
Lára obìnrin: Ìyípadà nǹkan oṣù tàbí nǹkan oṣù tí kò wá, ìfẹ́ ìbálòpọ̀ àti okun tó dínkù; agbára ìbímọ tó dínkù.
Gíga díẹ̀
Cholesterol tó burú sí i (HDL↓ LDL↑)
wọ́pọ̀Kò sí ìsọfúnni ọ̀rá ẹ̀jẹ̀ lára ènìyàn tí a tẹ̀ jáde, ṣùgbọ́n àwọn SARM ìgbémì tó lágbára ń dín HDL kù nígbà gbogbo; ẹ retí ìjáwálẹ̀ tó hàn gbangba.
Bí a ṣe lè kíyèsí i: Kò sí àmì — àyẹ̀wò ọ̀rá ẹ̀jẹ̀ nìkan ló ń fi hàn.
Gíga díẹ̀
Ẹrù lórí ẹ̀dọ̀
ṣeé ṣeNínú ìdánwò kan ṣoṣo tí a tẹ̀ jáde, enzyme ẹ̀dọ̀ ga sí i lára nǹkan bí ìdajì àwọn aláìsàn; ó wà lára àwọn SARM tí a sábà máa ń so pọ̀ mọ́ jaundice cholestatic (awọ ara àti ojú tó ń pọ́n) lára àwọn olùlò.
Bí a ṣe lè kíyèsí i: Nígbà púpọ̀ kò ní àmì ní ìbẹ̀rẹ̀; lẹ́yìn náà àárẹ̀, inú ríru, ara yíyún, ìtọ̀ dúdú.
Gíga díẹ̀
Ẹrù lórí kíndìnrín
ṣọ̀wọ́nÓ ṣọ̀wọ́n: ìpalára ẹ̀dọ̀ cholestatic tó le koko láti ọ̀dọ̀ SARM tún lè ba kíndìnrín jẹ́ (ìpalára kíndìnrín nítorí òróòro — bile cast nephropathy), bí ó ti rí nínú ọ̀ràn kan tí a tẹ̀ jáde.
Bí a ṣe lè kíyèsí i: Nígbà púpọ̀ kò ní àmì; ìtọ̀ tó ń yọ ìfòfò tàbí wíwú ní ìpele tó pẹ́.
Gíga díẹ̀
Ẹrù lórí ọkàn / iṣan ọkàn tó ń nípọn
ṣọ̀wọ́nÌròyìn aláìsàn kọ̀ọ̀kan ṣàpèjúwe myocarditis, lẹ́ẹ̀kan lẹ́yìn lílò ẹ̀ẹ̀kan ṣoṣo lára ọ̀dọ́langba kan, àti àìlágbára ọkàn (heart failure) lára àwọn ọ̀dọ́ olùlò; ó ṣọ̀wọ́n, ṣùgbọ́n ìrora àyà tàbí èémí kíkúrú nílò ìtọ́jú kíákíá.
Bí a ṣe lè kíyèsí i: Èémí kíkúrú nígbà iṣẹ́ agbára, ìfaradà tó dínkù, ọkàn tó ń lù kíkan.
Alábọ́dé
Ewu ọjà láti ọjà òkùnkùn (ayédèrú, èérí)
wọ́pọ̀Nínú ìtúpalẹ̀ kan nínú JAMA, nínú ọjà mẹ́ta tí a ń tà gẹ́gẹ́ bí RAD-140, ọ̀kan ní ostarine àti andarine nínú dípò rẹ̀, ọ̀kan kò sì ní nǹkan kan nínú.
Bí a ṣe lè kíyèsí i: Ipa tí a kò retí, ìrora tàbí àkóràn, ipa tó lágbára jù tàbí tó rẹlẹ̀ ju bí a ti retí lọ.
Alábọ́dé
Ìfẹ́ ìbálòpọ̀ tó dínkù / ìṣòro okó dídìde
ṣeé ṣeÌfẹ́ ìbálòpọ̀ tó lọ sílẹ̀ tàbí ìṣòro okó dídìde lè farahàn nígbà lílò àti lẹ́yìn dídáwọ́dúró, títí họ́mọ̀nù yóò fi padà bọ̀ sípò.
Bí a ṣe lè kíyèsí i: Ìfẹ́ tó dínkù, okó tí kò le dáadáa tàbí tí kò dìde lóòrèkóòrè mọ́.
Lára obìnrin: Ìfẹ́ àti ìtara ìbálòpọ̀ tó dínkù.
Alábọ́dé
Ààbò ìgbà pípẹ́ tí a kò mọ̀ (ìwádìí díẹ̀ lára ènìyàn)
ṣeé ṣeÌsọfúnni lára ènìyàn wá kìkì láti inú ìdánwò kékeré lára obìnrin tí àìsàn wọn le gidigidi; a kò mọ ààbò ìgbà pípẹ́ rẹ̀ lára àwọn tí ara wọn le.
Bí a ṣe lè kíyèsí i: Kò sí nǹkan láti kíyèsí — ewu náà ni ohun tí a kò tíì mọ̀.
ỌkùnrinKékeré
ObìnrinGíga
Àbùdá ọkùnrin lára obìnrin (virilization; nígbà púpọ̀ kò ṣeé yí padà)
ṣeé ṣeÓ ń ṣiṣẹ́ bí androgen ní kedere lára obìnrin: nínú ìdánwò rẹ̀, ó gbé PSA sókè, àmì iṣẹ́ androgen; ìyípadà ohùn àti idó lè wà títí láé.
Bí a ṣe lè kíyèsí i: Ohùn tó há tàbí tó wúwo sí i, irun tuntun lójú tàbí lára, ìyípadà nǹkan oṣù, idó tó ń tóbi sí i.
Kékeré
Estrogen tó kéré jù (oríkèé, ìfẹ́ ìbálòpọ̀, ìṣesí, ọ̀rá ẹ̀jẹ̀)
ṣeé ṣeKì í di estrogen; ìdẹ́kun jíjinlẹ̀ ti testosterone àdánidá lè mú estradiol kéré jù: ìrora oríkèé, ìfẹ́ ìbálòpọ̀ tó lọ sílẹ̀, ìṣesí aláìnírètí.
Bí a ṣe lè kíyèsí i: Ìrora àti líle oríkèé, ìfẹ́ ìbálòpọ̀ tó dínkù, ìṣesí tí kò ní ayọ̀, oorun tí kò dára.
Kékeré
Ìbínú kíákíá, ìwà ipá, ìyípadà ìṣesí
ṣeé ṣeÀwọn olùlò ń ròyìn ìbínú kíákíá àti ìwà ipá; a kò ṣèwádìí èyí nínú àwọn ìdánwò.
Bí a ṣe lè kíyèsí i: Ìbínú kíákíá, inú fùfù, aáwọ̀ pẹ̀lú àwọn ẹlòmíì.
Kékeré
Ìrorẹ́, awọ ara tó ní epo
ṣeé ṣeÀwọn olùlò ń ròyìn awọ ara tó ní epo àti ìrorẹ́, púpọ̀ jùlọ lára àwọn tí ó máa ń tètè ní wọn.
Bí a ṣe lè kíyèsí i: Awọ ara tó ní epo, ìrorẹ́ ní ẹ̀yìn, èjìká àti ojú.
Kékeré
Irun jíjá láti ọ̀dọ̀ androgen
ṣeé ṣeÀwọn olùlò ń ròyìn irun jíjá tó yára sí i lára àwọn tí ó ní ìtẹ̀sí sí orí pípá láti ọ̀dọ̀ androgen.
Bí a ṣe lè kíyèsí i: Irun púpọ̀ sí i nígbà ìwẹ̀, irun tó ń fẹ́lẹ́ ní ẹ̀gbẹ́ iwájú orí tàbí ní àtàrí.
Ìtumọ̀ àwọn ìpele
Kékeréìpìlẹ̀ — ẹ kàn mọ̀ nípa rẹ̀
Alábọ́déẹ ṣọ́ àwọn àmì
Gíga díẹ̀ó nílò àbójútó déédéé
Gígapàtàkì gidi — ó lè fi ẹ̀mí wewu tàbí wà títí láé
Ìpele: ẹ̀ka gbogbogbòò láti inú ìwé ìwádìí, kì í ṣe ewu tiyín ní pàtó
Bí ó ṣe wọ́pọ̀ tó
- wọ́pọ̀
- a sábà máa ń ròyìn rẹ̀
- ṣeé ṣe
- a ròyìn rẹ̀ lára àwọn kan
- ṣọ̀wọ́n
- a máa ń ròyìn rẹ̀ lẹ́ẹ̀kọ̀ọ̀kan
Bí a ṣe lè dín ewu kù
Fún 11 nínú ipa àìfẹ́ 13 tó ṣeé ṣe, ọ̀nà pàtó wà láti dín ìṣeéṣe kù: àwọn ìgbésẹ̀ ojoojúmọ́, àfikún oúnjẹ àti àwọn àṣàyàn tí dókítà lè ronú nípa. Fún àwọn tó kù — ìmọ̀ràn gbogbogbòò. Kò sí ìgbésẹ̀ tó ń mú ewu kúrò pátápátá. A kọ àwọn oògùn ìwé àṣẹ dókítà síbí kìkì fún dókítà láti pinnu lé lórí, lẹ́yìn àyẹ̀wò — wọ́n ní ipa àìfẹ́ tiwọn.
Gíga díẹ̀Ìdẹ́kun testosterone àdánidá àti agbára ìbímọ
Ẹ ṣàyẹ̀wò họ́mọ̀nù ṣáájú àti lẹ́yìn; bí wọ́n bá dúró ní kékeré, ẹ rí dókítà họ́mọ̀nù (endocrinologist).
Ìgbésẹ̀
Kìkì tí dókítà bá kọ ọ́
Bí àṣàyàn kọ̀ọ̀kan ṣe ń ràn lọ́wọ́ (7)
- Àyẹ̀wò ẹ̀jẹ̀ déédéé — LH, FSH àti testosterone ń fi hàn bí ìdẹ́kun ṣe jinlẹ̀ tó àti bóyá ìṣẹ̀dá àdánidá ti padà bọ̀ sípò lẹ́yìn náà.
- Ṣíṣiṣẹ́ pẹ̀lú dókítà — Ó ń ṣàyẹ̀wò bí ìdẹ́kun ṣe jinlẹ̀ tó, ó sì ń darí ìmúbọ̀sípò lẹ́yìn náà, títí kan àyẹ̀wò agbára ìbímọ.
- Clomiphene — Dókítà lè ronú nípa rẹ̀ lẹ́yìn dídáwọ́dúró, ní títẹ̀lé àyẹ̀wò họ́mọ̀nù; ìmúbọ̀sípò lẹ́yìn lílò fún ìgbà pípẹ́ ṣì lè gba oṣù mélòó kan. Àwọn ewu: ìyípadà ìríran, ìyípadà ìṣesí, ẹ̀jẹ̀ dídì tó ṣọ̀wọ́n. Ó ní ipa àìfẹ́ tirẹ̀.
- Human chorionic gonadotropin (hCG) — Dókítà lè ronú nípa rẹ̀ láti pa agbára ìbímọ mọ́ (lára ọkùnrin ó ń jẹ́ kí kórópọ̀n máa ṣiṣẹ́); kò tún pituitary bẹ̀rẹ̀, nítorí náà LH àdánidá ṣì gbọ́dọ̀ padà bọ̀ sípò. Àwọn ewu: estradiol tó ga sí i, gynecomastia. Ó ní ipa àìfẹ́ tirẹ̀.
- Tamoxifen — Dókítà lè ronú nípa rẹ̀ lẹ́yìn tí a bá ti dá steroid dúró, ní títẹ̀lé àyẹ̀wò họ́mọ̀nù; a kò tíì dán an wò fún èyí lẹ́yìn lílo steroid. Àwọn ewu: ẹ̀jẹ̀ dídì, ìyípadà ìríran. Ó ní ipa àìfẹ́ tirẹ̀.
- Họ́mọ̀nù tí ń mú follicle ṣiṣẹ́ (follitropin, menotropin) — Dókítà agbára ìbímọ lè ronú nípa fífi í kún hCG nígbà tí àyẹ̀wò àtọ̀ àti FSH bá ṣì wà ní ìsàlẹ̀; kì í tún ẹṣẹ́ pituitary bẹ̀rẹ̀. Àwọn ewu: gynecomastia, ìrorẹ́. Ó ní ipa àìfẹ́ tirẹ̀.
- Toremifene — Dókítà lè ronú nípa rẹ̀ lẹ́yìn dídáwọ́dúró steroid, ní títẹ̀lé àyẹ̀wò họ́mọ̀nù; ó gbé testosterone sókè lára àwọn ọkùnrin tí agbára ìbímọ wọn kò tó, ṣùgbọ́n a kò dán an wò rí lẹ́yìn steroid. Ewu: QT tó ń gùn sí i, ẹ̀jẹ̀ dídì. Ó ní ipa àìfẹ́ tirẹ̀.
Gíga díẹ̀Cholesterol tó burú sí i (HDL↓ LDL↑)
Ẹ yẹra fún pípa ọ̀pọ̀ steroid ìgbémì pọ̀; cardio déédéé, fiber tó ń yọ́ nínú omi (psyllium), ọ̀rá saturated àti ọtí díẹ̀; bí LDL/ApoB bá dúró ní gíga, dókítà lè ronú nípa statin. Omega-3 ń dín triglyceride nìkan kù.
Ìgbésẹ̀
Àfikún oúnjẹ tàbí ọjà láìsí ìwé àṣẹ
Kìkì tí dókítà bá kọ ọ́
Bí àṣàyàn kọ̀ọ̀kan ṣe ń ràn lọ́wọ́ (12)
- Àyẹ̀wò ẹ̀jẹ̀ déédéé — Àyẹ̀wò ọ̀rá ẹ̀jẹ̀ pẹ̀lú ApoB ń fi hàn bí HDL ti lọ sílẹ̀ tó àti bí LDL ti gòkè tó — àwọn ìyípadà tí ẹ kò lè fi ara mọ̀.
- Ṣíṣiṣẹ́ pẹ̀lú dókítà — Ó ń túmọ̀ ọ̀rá ẹ̀jẹ̀ àti ApoB, ó sì ń pinnu bóyá statin tàbí ìtọ́jú mìíràn yẹ.
- Yíyẹra fún ọtí àti àwọn ohun mìíràn tó ń di ẹrù lé ẹ̀dọ̀ lórí — Ọtí ń gbé triglyceride sókè; bí ó ṣe ń gbé HDL sókè díẹ̀ kò dín ewu ọkàn kù.
- Ìdánrawò cardio déédéé — Ó ń gbé HDL sókè díẹ̀, ó sì ń dín triglyceride kù; òun nìkan kò lè san àdánù HDL tí steroid ń fà padà.
- Berberine — Ìtúpalẹ̀ àpapọ̀ ìwádìí tí a fi wé placebo: LDL lọ sílẹ̀ ní nǹkan bí 0.5, triglyceride sì lọ sílẹ̀ ní nǹkan bí 0.4 mmol/L; HDL kò yípadà. Ọ̀pọ̀ nínú àwọn ìwádìí ló kéré; kò lè rọ́pò statin.
- Citrus bergamot — Àpapọ̀ àwọn ìwádìí kékeré fi LDL àti triglyceride tó lọ sílẹ̀ hàn, ṣùgbọ́n ìdánilójú ẹ̀rí kéré sí kéré gan-an; kò lè rọ́pò statin.
- Omega-3 (epo ẹja, EPA/DHA) — Ó ń dín triglyceride kù ní kedere, ṣùgbọ́n kò tún HDL tí steroid mú lọ sílẹ̀ ṣe — ìpalára ọ̀rá ẹ̀jẹ̀ tó ṣe pàtàkì jùlọ; epo tó ní DHA tilẹ̀ lè gbé LDL sókè díẹ̀.
- Fiber èèpo psyllium — Ó ń dín LDL kù ní nǹkan bí 0.2–0.3 mmol/L (ní nǹkan bí 5–10%), àní pẹ̀lú statin tí dókítà kọ; kò ní ipa lórí HDL.
- Atorvastatin — Dókítà lè ronú nípa rẹ̀ nígbà tí LDL tàbí ApoB bá ga láìlọ sílẹ̀; ó ń dín wọn kù gidigidi, ṣùgbọ́n kò fi bẹ́ẹ̀ gbé HDL tí steroid ti dín kù sókè. Ewu: ìrora iṣan ara, ìbáṣepọ̀ pẹ̀lú àwọn oògùn mìíràn, ní ṣọ̀wọ́n ìpalára iṣan ara tàbí ẹ̀dọ̀. Ó ní ipa àìfẹ́ tirẹ̀.
- Rosuvastatin — Dókítà lè ronú nípa rẹ̀ nígbà tí LDL tàbí ApoB bá ga láìlọ sílẹ̀; ó ń dín wọn kù gidigidi, ṣùgbọ́n kò fi bẹ́ẹ̀ gbé HDL tí steroid ti dín kù sókè. Ewu: ìrora iṣan ara, ní ṣọ̀wọ́n ìpalára iṣan ara tàbí ẹ̀dọ̀, ewu àtọ̀gbẹ tó ga díẹ̀. Ó ní ipa àìfẹ́ tirẹ̀.
- Ezetimibe — Dókítà lè ronú nípa rẹ̀ nígbà tí LDL bá ṣì ga lórí statin tàbí tí ara kò bá gba statin; ó ń dín LDL kù níwọ̀nba, ṣùgbọ́n kò gbé HDL sókè. Ewu: ìgòkè enzyme ẹ̀dọ̀ tí ó ṣọ̀wọ́n. Ó ní ipa àìfẹ́ tirẹ̀.
- Pravastatin / pitavastatin (statin tí ìbáṣepọ̀ wọn kò pọ̀) — Dókítà lè ronú nípa wọn nígbà tí LDL bá ga tí ara kò sì gba àwọn statin mìíràn; wọ́n ń dín LDL kù níwọ̀nba, wọn kò sì fi bẹ́ẹ̀ gbé HDL sókè. Ewu: ìrora iṣan ara, ewu àtọ̀gbẹ tó ga díẹ̀. Ó ní ipa àìfẹ́ tirẹ̀.
Gíga díẹ̀Ẹrù lórí ẹ̀dọ̀
Kò sí ọtí, kò sí ohun mìíràn tó ń ni ẹ̀dọ̀ lára, ẹ dín steroid ìgbémì àti àkópọ̀ wọn kù, ẹ ṣàyẹ̀wò enzyme ẹ̀dọ̀.
Ìgbésẹ̀
Àfikún oúnjẹ tàbí ọjà láìsí ìwé àṣẹ
Kìkì tí dókítà bá kọ ọ́
Bí àṣàyàn kọ̀ọ̀kan ṣe ń ràn lọ́wọ́ (6)
- Yíyẹra fún ọtí àti àwọn ohun mìíràn tó ń di ẹrù lé ẹ̀dọ̀ lórí — Ó ń mú ohun ńlá kan tó ń fi ẹrù kún ẹ̀dọ̀ kúrò nígbà lílò steroid ìgbémì àti àwọn oògùn mìíràn tó ń pa ẹ̀dọ̀ lára.
- Àyẹ̀wò ẹ̀jẹ̀ déédéé — ALT, AST, GGT àti bilirubin ń fi ẹrù lórí ẹ̀dọ̀ hàn ṣáájú kí àmì tó yọ; ìdánrawò gbígbé ẹrù wúwo nìkan lè gbé AST/ALT sókè fún ọjọ́ mélòó kan, GGT sì ń ṣèrànwọ́ láti mọ̀ bóyá láti iṣan ara ni tàbí láti ẹ̀dọ̀.
- Ademetionine (SAMe) — A ń lò ó fún cholestasis inú ẹ̀dọ̀ (intrahepatic) ní àwọn orílẹ̀-èdè kan, ṣùgbọ́n àwọn ìwádìí kéré, wọn kò sì péye; a kò tíì dán an wò lára àwọn tí ń lo steroid. Dídá steroid ìgbémì náà dúró ló ṣe pàtàkì jùlọ.
- N-acetylcysteine (NAC) — Ó ń dá glutathione padà; a ti fi hàn pé ó ń ṣiṣẹ́ nínú májèlé paracetamol, ó sì ṣèrànwọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ ìkùnà ẹ̀dọ̀ òjijì (acute liver failure) láti àwọn ìdí mìíràn, ṣùgbọ́n a kò tíì dán an wò lára àwọn tí ń lo steroid.
- TUDCA (tauroursodeoxycholic acid) — Ó ń mú ìṣàn òróòro dára sí i nínú àìsàn cholestatic; nínú cholestasis láti steroid, ìròyìn aláìsàn kọ̀ọ̀kan nìkan ló wà, pẹ̀lú ìkùnà nínú àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ tó le. Dídá steroid ìgbémì náà dúró ló ṣe pàtàkì jùlọ.
- Ursodeoxycholic acid (UDCA) — Dókítà lè ronú nípa rẹ̀ láti mú ìṣàn bile (òróòro) sunwọ̀n sí i; nínú cholestasis látàrí steroid, a kò tíì fìdí àǹfààní rẹ̀ múlẹ̀, àwọn ọ̀ràn tó le kò sì dáhùn sí i ní ọ̀pọ̀ ìgbà. Dídá steroid ìgbémì dúró ló kọ́kọ́ yẹ. Ó ní ipa àìfẹ́ tirẹ̀.
Gíga díẹ̀Ẹrù lórí kíndìnrín
Ẹ mu omi tó tó, ẹ ṣàkóso ìfúnpá, ẹ yẹra fún lílo oògùn apàrora déédéé (NSAID).
Ìgbésẹ̀
Kìkì tí dókítà bá kọ ọ́
Bí àṣàyàn kọ̀ọ̀kan ṣe ń ràn lọ́wọ́ (6)
- Ìṣàkóso omi ara àti electrolyte — Mímu omi tó tó ń dín ẹrù tí ìdánrawò líle àti ooru ń dì lé kíndìnrín lórí kù; àìtó omi ara pẹ̀lú NSAID jẹ́ ohun tí a mọ̀ dáadáa pé ó ń fa ìpalára kíndìnrín òjijì (acute kidney injury).
- Àyẹ̀wò ẹ̀jẹ̀ déédéé — Èsì creatinine máa ń ga lára àwọn tó ní iṣan ara púpọ̀ àti nígbà lílo creatine; cystatin C àti àyẹ̀wò ìtọ̀ ń fúnni ní àwòrán tó péye jù nípa kíndìnrín.
- Ṣíṣiṣẹ́ pẹ̀lú dókítà — Ó ń ṣèwádìí protein nínú ìtọ̀ tàbí iṣẹ́ kíndìnrín tó ń dínkù, ó sì lè bẹ̀rẹ̀ ìtọ́jú tí ń mú ìpalára kíndìnrín lọ́ra.
- ACE inhibitor (ramipril, perindopril, lisinopril) — Wọ́n lè dín protein tí ń jò sínú ìtọ̀ kù, kí wọ́n sì mú kí àìsàn kíndìnrín lọ́ra láti burú sí i. Ṣùgbọ́n pẹ̀lú àìtó omi ara, oògùn amúnitọ̀ tàbí NSAID (ibuprofen àti bẹ́ẹ̀ bẹ́ẹ̀ lọ), wọ́n lè fa ìpalára kíndìnrín òjijì. Ó ní ipa àìfẹ́ tirẹ̀.
- Losartan / valsartan (angiotensin receptor blocker) — Wọ́n lè dín protein tí ń jò sínú ìtọ̀ kù. Ṣùgbọ́n pẹ̀lú àìtó omi ara, gígé omi ara (water cutting), oògùn amúnitọ̀ tàbí NSAID (ibuprofen àti bẹ́ẹ̀ bẹ́ẹ̀ lọ), wọ́n lè fa ìpalára kíndìnrín òjijì. Ó ní ipa àìfẹ́ tirẹ̀.
- Telmisartan — Ó lè dín protein tí ń jò sínú ìtọ̀ kù. Ṣùgbọ́n pẹ̀lú àìtó omi ara, oògùn amúnitọ̀ tàbí NSAID (ibuprofen àti bẹ́ẹ̀ bẹ́ẹ̀ lọ), ó lè fa ìpalára kíndìnrín òjijì. Ó ní ipa àìfẹ́ tirẹ̀.
Gíga díẹ̀Ẹrù lórí ọkàn / iṣan ọkàn tó ń nípọn
Cardio déédéé, ìṣàkóso ìfúnpá, echocardiogram gẹ́gẹ́ bí àyẹ̀wò ìbẹ̀rẹ̀, lẹ́yìn náà lọ́dọọdún.
Ìgbésẹ̀
Kìkì tí dókítà bá kọ ọ́
Bí àṣàyàn kọ̀ọ̀kan ṣe ń ràn lọ́wọ́ (9)
- Àyẹ̀wò ọkàn: ECG àti echocardiogram — Echocardiography ń fi ògiri ọkàn tó ń nípọn àti agbára fífa ẹ̀jẹ̀ tó ń dínkù hàn ní kùtùkùtù, nígbà tí dídá AAS dúró àti títọ́jú ìfúnpá ṣì lè ṣèrànwọ́.
- Ṣíṣiṣẹ́ pẹ̀lú dókítà — Ó ń ní kí a ṣe ECG àti echocardiography, ó sì ń tọ́jú ìyípadà ọkàn ní ìbẹ̀rẹ̀.
- Wíwọn ìfúnpá nílé — Kíkápá ìfúnpá jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ọ̀nà pàtàkì láti dín bí ògiri ọkàn ṣe ń nípọn kù.
- Ìdánrawò cardio déédéé — Ó ń ṣàtìlẹ́yìn iṣẹ́ ọkàn àti iṣan ẹ̀jẹ̀, ṣùgbọ́n kò yí ọkàn tó ti nípọn tàbí tó ti rẹ̀wẹ̀sì nítorí steroid padà.
- ACE inhibitor (ramipril, perindopril, lisinopril) — Ìtọ́jú déédéé fún ọkàn tí kò lágbára (heart failure), wọ́n sì ń dín ìnípọn ògiri ọkàn tó ti nípọn kù ní nǹkan bí ìwọ̀n kan náà bí àwọn oògùn ìfúnpá mìíràn. A kò tíì ṣe ìwádìí wọn lára àwọn tí ń lo steroid; ewu steroid ṣì wà. Ó ní ipa àìfẹ́ tirẹ̀.
- Bisoprolol — Nínú àìlágbára ọkàn (heart failure) tí ọkàn kò ti lè fa ẹ̀jẹ̀ dáadáa, ó dín ikú kù nínú àwọn ìdánwò; àwọn dókítà ń fi kún ìtọ́jú déédéé. A kò tíì ṣe ìwádìí rẹ̀ lára àwọn tí ń lo steroid; ewu tí steroid ń mú wá bá ọkàn ṣì wà. Ó ní ipa àìfẹ́ tirẹ̀.
- Carvedilol — Dókítà lè fi í kún ìtọ́jú nígbà tí àyẹ̀wò bá fi hàn pé ọkàn kò fa ẹ̀jẹ̀ dáadáa; nínú àìlágbára ọkàn (heart failure), ó dín ikú kù. A kò tíì ṣe ìwádìí rẹ̀ lára àwọn tí ń lo steroid, kò sì yí ìpalára tí steroid ti ṣe padà. Ó ní ipa àìfẹ́ tirẹ̀.
- Losartan / valsartan (angiotensin receptor blocker) — Nínú ìfúnpá gíga, sartan ń dín ìnípọn ògiri ọkàn tó ti nípọn kù, ó kéré tán ní ìwọ̀n kan náà bí àwọn oògùn ìfúnpá mìíràn. A kò tíì ṣe ìwádìí wọn lára àwọn tí ń lo steroid; ewu tí steroid ń mú wá bá ọkàn ṣì wà. Ó ní ipa àìfẹ́ tirẹ̀.
- Telmisartan — Nínú ìfúnpá gíga, ARB ń sún ògiri ọkàn tó ti nípọn kì, ó kéré tán dáadáa tó àwọn oògùn ìfúnpá mìíràn. A kò tíì ṣe ìwádìí rẹ̀ lára àwọn tí ń lo steroid; ewu tí steroid ń mú wá bá ọkàn ṣì wà. Ó ní ipa àìfẹ́ tirẹ̀.
Alábọ́déEwu ọjà láti ọjà òkùnkùn (ayédèrú, èérí)
Àwọn ọjà tí a rí láìsí ìwé àṣẹ dókítà sábà máa ń jẹ́ ayédèrú, ní àkọlé tí kò tọ́ tàbí kò mọ́ (non-sterile), kò sì sí ọ̀nà láti ṣàyẹ̀wò wọn nílé. Fún àfikún oúnjẹ tó bófin mu, ẹ wá àyẹ̀wò láti ọ̀dọ̀ ẹgbẹ́ kẹta (Informed Sport, NSF).
Alábọ́déÌfẹ́ ìbálòpọ̀ tó dínkù / ìṣòro okó dídìde
Ẹ wá ohun tó fà á nípasẹ̀ àyẹ̀wò (estradiol, prolactin, testosterone) dípò kí ẹ máa fojú dá a.
Ìgbésẹ̀
Bí àṣàyàn kọ̀ọ̀kan ṣe ń ràn lọ́wọ́ (1)
- Ṣíṣiṣẹ́ pẹ̀lú dókítà — Ó ń wá ohun tó ń fa ìfẹ́ ìbálòpọ̀ tó dínkù tàbí ìṣòro okó dídìde dípò kí ó kàn bò ó mọ́lẹ̀.
Alábọ́déÀàbò ìgbà pípẹ́ tí a kò mọ̀ (ìwádìí díẹ̀ lára ènìyàn)
Ohun tí a kò mọ̀ kò ṣeé dín kù, a lè yẹra fún un nìkan; ẹ sọ ohun tí ẹ ti lò fún dókítà yín.
ỌkùnrinKékeré
ObìnrinGíga
Ẹ dá dúró ní ìyípadà ohùn àkọ́kọ́ kí ẹ sì rí dókítà — dídá dúró ní kùtùkùtù ṣe pàtàkì.
Ìgbésẹ̀
Bí àṣàyàn kọ̀ọ̀kan ṣe ń ràn lọ́wọ́ (1)
- Ṣíṣiṣẹ́ pẹ̀lú dókítà — Ìwé ìtọ́ni àwọn steroid sọ pé kí a dá a dúró ní àmì fẹ́ẹ́rẹ́ àkọ́kọ́ (ohùn tó há, irun ní ojú, idó tó ń tóbi sí i) láti dènà ìyípadà títí láé; àyẹ̀wò ń rí wọn ní kùtùkùtù ṣùgbọ́n kò mú lílò láìléwu.
Ipa àìfẹ́ ìpele kékeré
Estrogen tó kéré
Ẹ yẹra fún ṣíṣàkóso estrogen láìmọ ìwọ̀n rẹ̀; ẹ ṣàtúnṣe kìkì ní ìbámu pẹ̀lú àyẹ̀wò ẹ̀jẹ̀, pẹ̀lú dókítà.
Ìgbésẹ̀
Bí àṣàyàn kọ̀ọ̀kan ṣe ń ràn lọ́wọ́ (1)
- Àyẹ̀wò ẹ̀jẹ̀ déédéé — Àyẹ̀wò ń fòpin sí lílo aromatase inhibitor ní ìfojúdá — oògùn tí dókítà ń kọ, tí ó lè ti estrogen lọ sílẹ̀ jù, kí ó sì pa oríkèé, ìfẹ́ ìbálòpọ̀, ìṣesí àti ọ̀rá ẹ̀jẹ̀ lára.
Ìṣesí
Oorun tó dára, ìdààmú díẹ̀, ẹ sọ fún ẹnì kan tó sún mọ́ yín ohun tó yẹ kí ó máa ṣọ́.
Ìgbésẹ̀
Bí àṣàyàn kọ̀ọ̀kan ṣe ń ràn lọ́wọ́ (2)
- Yíyẹra fún ọtí àti àwọn ohun mìíràn tó ń di ẹrù lé ẹ̀dọ̀ lórí — Ọtí àti àwọn oògùn mìíràn tí a ń lò lórí steroid ló ṣàlàyé ọ̀pọ̀ nínú ìsopọ̀ tó wà láàárín lílo steroid àti ìwà ipá.
- Àṣà oorun tó dára — Oorun tó tó ń dín ìbínú kíákíá kù, ó sì ń mú ìkóra-ẹni-níjàánu dára sí i.
Ìrorẹ́
Ìtọ́jú awọ ara pẹ̀lú ìrọ̀rùn, fífọ ara lẹ́yìn ìdánrawò, dókítà awọ ara bí ó bá ń tàn kálẹ̀.
Àfikún oúnjẹ tàbí ọjà láìsí ìwé àṣẹ
Bí àṣàyàn kọ̀ọ̀kan ṣe ń ràn lọ́wọ́ (3)
- Adapalene — Ó ń dín ìrorẹ́ kù lára ọ̀pọ̀ olùlò. Pípọ́n awọ ara, bíbó awọ, gbígbẹ àti títa wọ́pọ̀ ní ìbẹ̀rẹ̀, wọ́n sì sábà máa ń rọlẹ̀; ìrorẹ́ lè dàbí pé ó burú sí i ní àkọ́kọ́. Ní ṣọ̀wọ́n, wíwú látàrí àìlera ara sí oògùn (allergy).
- Benzoyl peroxide — Àṣàyàn àkọ́kọ́ (first-line) fún ìrorẹ́. Gbígbẹ, pípọ́n àti bíbó awọ wọ́pọ̀ ní ìbẹ̀rẹ̀; ó ń sọ irun àti aṣọ di funfun; ní ṣọ̀wọ́n, ìhùwàsí àìlera ara sí oògùn (allergy) tó lágbára. Ìrorẹ́ steroid tó le nílò dókítà awọ ara.
- Zinc — Àwọn ìwádìí fi ìdínkù díẹ̀ nínú ìrorẹ́ tó wú hàn, tí kò lágbára tó ti oògùn apakòkòrò (antibiotic); androgen ló ń fa ìrorẹ́ láti steroid.
Irun jíjá
Ọṣẹ ìfọrí ketoconazole, minoxidil, dókítà awọ ara ní kùtùkùtù bí ara yín bá ní ìtẹ̀sí sí i.
Àfikún oúnjẹ tàbí ọjà láìsí ìwé àṣẹ
Bí àṣàyàn kọ̀ọ̀kan ṣe ń ràn lọ́wọ́ (1)
- Minoxidil (tí a ń fi pa ara) — Ó ń dín bí irun ṣe ń tínrín kù, ó sì ń mú kí irun díẹ̀ tún hù; awọ orí yíyún àti irun jíjá fún ìgbà díẹ̀ ní ìbẹ̀rẹ̀ wọ́pọ̀, irun ojú tí a kò fẹ́ ṣeé ṣe. Ohun tí a jèrè ń pòórá nígbà tí a bá dá a dúró.
Àyẹ̀wò ìlera àti àyẹ̀wò ẹ̀jẹ̀
Àwọn àyẹ̀wò lábù àti àyẹ̀wò ìlera wo ni kí ẹ ṣe àti ìgbà wo. Ìtọ́sọ́nà ni èyí — ẹ bá dókítà yín fohùn ṣọ̀kan lórí ètò gangan.
Àyẹ̀wò ìbẹ̀rẹ̀
àwọn ìwọ̀n ìbẹ̀rẹ̀ tiyín — gbogbo èsì tó bá tẹ̀lé e ni a ó fi wé wọn
Àyẹ̀wò ọ̀rá ẹ̀jẹ̀ (HDL, LDL, triglyceride, ApoB)cholesterol, estrogen tó kéré
Àyẹ̀wò ẹ̀dọ̀ (ALT, AST, GGT, bilirubin)Ẹ̀dọ̀
Àyẹ̀wò kíndìnrín (creatinine, eGFR, cystatin C)kíndìnrín
Testosterone (àpapọ̀ àti free), LH, FSH, SHBGtestosterone àdánidá, ìfẹ́ ìbálòpọ̀
Estradiol (àyẹ̀wò tó péye gan-an)estrogen tó kéré, ìfẹ́ ìbálòpọ̀
Prolactinìfẹ́ ìbálòpọ̀
Àkọsílẹ̀ ìfúnpá níléọkàn, kíndìnrín
ECGọkàn
Echocardiogram (ultrasound ọkàn)ọkàn
Àyẹ̀wò ìtọ̀kíndìnrín
Nígbà lílò
ní nǹkan bí ọ̀sẹ̀ 4–6 lẹ́yìn ìbẹ̀rẹ̀, lẹ́yìn náà ní gbogbo ọ̀sẹ̀ 6–8 — ẹ bá dókítà yín fohùn ṣọ̀kan lórí ètò gangan
Àyẹ̀wò ọ̀rá ẹ̀jẹ̀ (HDL, LDL, triglyceride, ApoB)cholesterol, estrogen tó kéré
Àyẹ̀wò ẹ̀dọ̀ (ALT, AST, GGT, bilirubin)Ẹ̀dọ̀
Àyẹ̀wò kíndìnrín (creatinine, eGFR, cystatin C)kíndìnrín
Estradiol (àyẹ̀wò tó péye gan-an)estrogen tó kéré, ìfẹ́ ìbálòpọ̀
Prolactinìfẹ́ ìbálòpọ̀
Àkọsílẹ̀ ìfúnpá níléọkàn, kíndìnrín
Àyẹ̀wò ìtọ̀kíndìnrín
Lẹ́yìn dídáwọ́dúró
ọ̀sẹ̀ 4–8 lẹ́yìn dídáwọ́dúró (ó pẹ́ ju bẹ́ẹ̀ lọ lẹ́yìn abẹ́rẹ́ tó ń pẹ́ lára), lẹ́yìn náà títí àwọn ìwọ̀n yóò fi padà sí ti ìbẹ̀rẹ̀
Àyẹ̀wò ọ̀rá ẹ̀jẹ̀ (HDL, LDL, triglyceride, ApoB)cholesterol, estrogen tó kéré
Àyẹ̀wò ẹ̀dọ̀ (ALT, AST, GGT, bilirubin)Ẹ̀dọ̀
Àyẹ̀wò kíndìnrín (creatinine, eGFR, cystatin C)kíndìnrín
Testosterone (àpapọ̀ àti free), LH, FSH, SHBGtestosterone àdánidá, ìfẹ́ ìbálòpọ̀
Àyẹ̀wò àtọ̀kì í ṣe ṣáájú oṣù 3 lẹ́yìn dídáwọ́dúró, lẹ́yìn náà ní gbogbo oṣù 3 títí yóò fi padà sí déédéétestosterone àdánidá
Lọ́dọọdún
pẹ̀lú lílò déédéé tàbí lílò léraléra
ECGọkàn
Echocardiogram (ultrasound ọkàn)ọkàn
Àwọn dókítà wo ló lè ràn yín lọ́wọ́
Dókítà eré ìdárayáń darí gbogbo rẹ̀
Dókítà họ́mọ̀nù (endocrinologist)testosterone àdánidá, estrogen tó kéré, ìfẹ́ ìbálòpọ̀
Dókítà ọkàncholesterol, ọkàn
Dókítà inú / dókítà ẹ̀dọ̀Ẹ̀dọ̀
Dókítà kíndìnrínkíndìnrín
Dókítà ọ̀nà ìtọ̀ (urologist)ìfẹ́ ìbálòpọ̀
Dókítà ìlera obìnrin (gynecologist)àbùdá ọkùnrin, testosterone àdánidá, ìfẹ́ ìbálòpọ̀ (obìnrin)
Nílé
- Ìfúnpá nílé: ìgbà 2–3 lọ́sẹ̀ ní àárọ̀, ẹ kọ ọ́ sílẹ̀
Ẹ wá ìrànlọ́wọ́ ìṣègùn lẹ́sẹ̀kẹsẹ̀ bí
- Ìrora tàbí ìwúwo nínú àyà, èémí kíkúrú pẹ̀lú iṣẹ́ díẹ̀, kókósẹ̀ wíwú, dídákú — ẹ wá ìtọ́jú kíákíá.
- Awọ ara tàbí ojú aláwọ̀ ìyeyè, ìtọ̀ dúdú, ìgbẹ́ tó ṣá àwọ̀, ara yíyún gidigidi, ìrora lábẹ́ egungun ìhà ọ̀tún — ẹ rí dókítà ní báyìí; ìrora ikùn líle òjijì pẹ̀lú òòyì tàbí dídákú — ẹ pe iṣẹ́ pàjáwìrì.
- Ìtọ̀ tó kéré púpọ̀ ju ti tẹ́lẹ̀ lọ, ìtọ̀ tó dúdú bí kóòlà, wíwú tuntun, ìrora ní ẹ̀gbẹ́ ìhà — ẹ rí dókítà ní báyìí.
- Ohùn tó ń wúwo sí i, irun tuntun lójú, idó tó ń tóbi sí i — ẹ dá dúró kí ẹ sì rí dókítà: àwọn ìyípadà lè wà títí láé. (obìnrin)
Ní pàjáwìrì, ẹ pe nọ́mbà pàjáwìrì ti agbègbè yín.
Fún obìnrin
A ṣèwádìí rẹ̀ kìkì lára obìnrin tí ó ti kọjá ìdáwọ́dúró nǹkan oṣù (menopause) tí wọ́n ní jẹjẹrẹ, níbi tí ó ti ṣiṣẹ́ bí androgen. Lára obìnrin tí ó ń lò ó fún eré ìdárayá, ohùn tó ń wúwo sí i, idó tó ń tóbi sí i àti irun ara jẹ́ ewu gidi, wọ́n sì lè wà títí láé.
Àròsọ àti òtítọ́
Àròsọ
“RAD-140 dára fún ọpọlọ, nítorí náà ó jẹ́ SARM “aláìléwu fún ìlera”.”
Òtítọ́
Ohun tí a ń sọ nípa ọpọlọ wá láti ọ̀dọ̀ eku ńlá àti sẹ́ẹ̀lì iṣan ìmọ̀lára tí a tọ́jú ní lábù. Lára ènìyàn, ìdánwò kan ṣoṣo tí a tẹ̀ jáde rí ìgbéga enzyme ẹ̀dọ̀ tó wọ́pọ̀, àwọn olùlò sì ti ní ìpalára ẹ̀dọ̀ àti myocarditis (inflammation iṣan ọkàn).
Àwọn àkópọ̀
Kò tíì sí àkíyèsí àkópọ̀ pàtó fún èròjà yìí. Àyẹ̀wò àkópọ̀ ṣì ń pa àwọn ipa àìfẹ́ tí ọ̀pọ̀ èròjà jọ ní pọ̀.
Àwọn orísun
LoRusso P et al. A first-in-human phase 1 study of a novel selective androgen receptor modulator (SARM), RAD140, in ER+/HER2- metastatic breast cancer. Clin Breast Cancer 2022 (ó ń ṣí ní táàbù tuntun)Perananthan V, George J. Severe liver injury following use of RAD-140, a selective androgen receptor modulator, for body building. Aust Prescr 2024 (ó ń ṣí ní táàbù tuntun)Padappayil RP et al. Acute myocarditis from the use of SARM RAD-140 (testolone). Cureus, 2022 (ó ń ṣí ní táàbù tuntun)
Ẹ ṣàyẹ̀wò bí Testolone (RAD-140) ṣe ń bá àkópọ̀ yín ṣiṣẹ́
Àwọn ipa àìfẹ́ tó ṣeé ṣe ní ìbámu pẹ̀lú ẹ̀ka ara, àwọn àkópọ̀, bí a ṣe lè dín ewu kù àti àwọn àyẹ̀wò tí ẹ ó ṣe — lọ́fẹ̀ẹ́.
Ṣí àyẹ̀wò àkópọ̀