Vitamin E (tocopherol)
Alpha-tocopherol, Tocopheryl acetate, Mixed tocopherols, Tocotrienols, d-alpha-tocopherol, dl-alpha-tocopherol
Àwọn ìrísí: d-alpha-tocopherol àdánidá, dl-alpha-tocopherol àtọwọ́dá, tocopheryl acetate, àdàlù tocopherol àti tocotrienol.
Vitamin antioxidant tí ń yọ́ nínú ọ̀rá. Ìwọ̀n gíga ní ipa ìdènà ẹ̀jẹ̀ dídì (anticoagulant), ó sì ń fi kún ewu ìṣàn ẹ̀jẹ̀ ti warfarin àti aspirin.
Ipò lábẹ́ òfin: A ń tà á fàlàlà gẹ́gẹ́ bí àfikún oúnjẹ; gẹ́gẹ́ bí oògùn, a ń lò ó fún àìtó tí a ti fìdí rẹ̀ múlẹ̀; kì í ṣe èèwọ̀ nínú eré ìdárayá.
Ohun tó ń fúnni
Ohun tí àwọn ènìyàn ń lò ó fún àti ohun tí àwọn orísun ròyìn. Agbára jẹ́ ẹ̀ka gbogbogbòò láti inú ìwé ìwádìí: fẹ́ẹ́rẹ́, kedere tàbí lágbára.
Ìlò rẹ̀
A ń lò ó gẹ́gẹ́ bí antioxidant fún ìmúbọ̀sípò àti ìlera gbogbogbòò, nígbà púpọ̀ pẹ̀lú vitamin C: 23% àwọn tí ń lọ sí ilé ìdánrawò (gym) déédéé àti 78% àwọn eléré triathlon ìfaradà gígùn jùlọ (ultra-endurance) tí ń lo àfikún oúnjẹ ló ń lò ó, ọkùnrin sì ń lò ó ju obìnrin lọ. A kò tíì fi hàn pé ó ń dènà àwọn ìṣòro tí lílo steroid ń fà.
Ohun tí àwọn ènìyàn ń wá àti ohun tí ìwádìí fi hàn
Àwọn ìwádìí ńlá kò rí àǹfààní kankan fún ọkàn: lára àwọn dókítà ọkùnrin 14,641, kò dín ìkọlù ọkàn (heart attack) tàbí ìkọlù ọpọlọ (stroke) kù ṣùgbọ́n ó mú ìkọlù ọpọlọ látàrí ìṣàn ẹ̀jẹ̀ pọ̀ sí i, àti pé nínú ìwádìí SELECT, ó gbé ewu jẹjẹrẹ prostate sókè ní 17%. Pẹ̀lú vitamin C, ó dín ìlọsókè ìwọ̀n iṣan ara (lean mass) látàrí ìdánrawò agbára kù lára àwọn ọkùnrin tó ti lọ́jọ́ lórí. IOC (Ìgbìmọ̀ Òlímpíìkì Àgbáyé) kò rí àǹfààní kankan fún ètò àjẹsára lára àwọn ọ̀dọ́ tí ara wọn le.
Àwọn ipa
Kò sí ipa ìdánrawò tó ṣe kedere nínú àwọn orísun.
Ẹ̀rí: Oògùn tí a fọwọ́ sí — A ti ṣèwádìí rẹ̀ lára ènìyàn fún ìlò ìṣègùn rẹ̀
Àwọn ipa àìfẹ́ tó ṣeé ṣe
Ṣeé ṣe kò túmọ̀ sí dájú: bóyá wọ́n á fara hàn sinmi lé ìwọ̀n oògùn, ìgbà tí a fi lò ó, bí ara ẹnì kọ̀ọ̀kan ṣe ń dáhùn àti àbójútó. Nísàlẹ̀ — ohun tí ẹ ó ṣọ́ àti bí a ṣe lè kíyèsí i ní kùtùkùtù.
Ipa àìfẹ́ 2 tó ṣeé ṣe
ìpele · bí a ṣe ń ròyìn rẹ̀ tóÌtumọ̀ àwọn ìpele
Ìpele: ẹ̀ka gbogbogbòò láti inú ìwé ìwádìí, kì í ṣe ewu tiyín ní pàtó
Bí ó ṣe wọ́pọ̀ tó
- wọ́pọ̀
- a sábà máa ń ròyìn rẹ̀
- ṣeé ṣe
- a ròyìn rẹ̀ lára àwọn kan
- ṣọ̀wọ́n
- a máa ń ròyìn rẹ̀ lẹ́ẹ̀kọ̀ọ̀kan
Bí a ṣe lè dín ewu kù
Fún 1 nínú ipa àìfẹ́ 2 tó ṣeé ṣe, ọ̀nà pàtó wà láti dín ìṣeéṣe kù: àwọn ìgbésẹ̀ ojoojúmọ́, àfikún oúnjẹ àti àwọn àṣàyàn tí dókítà lè ronú nípa. Fún àwọn tó kù — ìmọ̀ràn gbogbogbòò. Kò sí ìgbésẹ̀ tó ń mú ewu kúrò pátápátá.
Ẹ má ṣe pa ọ̀pọ̀ ọjà tí ń dènà ẹ̀jẹ̀ dídì pọ̀ (aspirin, oògùn ìrora bí ibuprofen, epo ẹja ní ìwọ̀n púpọ̀, nattokinase, vitamin E) láìsí dókítà; ẹ sọ fún dókítà àti dókítà eyín ṣáájú iṣẹ́ ìtọ́jú; ọtí ń fi kún ewu ìṣàn ẹ̀jẹ̀ nínú ikùn.
PSA gẹ́gẹ́ bí àyẹ̀wò ìbẹ̀rẹ̀, pàápàá lẹ́yìn ọmọ ọdún 40; dókítà ọ̀nà ìtọ̀ (urologist) bí ìtọ̀ bá yípadà.
Bí àṣàyàn kọ̀ọ̀kan ṣe ń ràn lọ́wọ́ (1)
- Àyẹ̀wò ẹ̀jẹ̀ déédéé — PSA ń tọpa ìyípadà prostate nígbà lílò androgen — ó ṣe pàtàkì jùlọ lẹ́yìn ọmọ ọdún 40 tàbí nígbà tí àmì ìṣòro ìtọ̀ bá wà.
Àyẹ̀wò ìlera àti àyẹ̀wò ẹ̀jẹ̀
Àwọn àyẹ̀wò lábù àti àyẹ̀wò ìlera wo ni kí ẹ ṣe àti ìgbà wo. Ìtọ́sọ́nà ni èyí — ẹ bá dókítà yín fohùn ṣọ̀kan lórí ètò gangan.
Àwọn dókítà wo ló lè ràn yín lọ́wọ́
Ẹ wá ìrànlọ́wọ́ ìṣègùn lẹ́sẹ̀kẹsẹ̀ bí
- Ìgbẹ́ dúdú tàbí ìgbẹ́ ẹlẹ́jẹ̀, èébì ẹ̀jẹ̀ tàbí èébì tó dà bí “gẹ̀dẹ̀gẹ̀dẹ̀ kọfí”, ẹ̀fọ́rí líle òjijì, tàbí ìṣàn ẹ̀jẹ̀ tí kò dúró — ẹ wá ìtọ́jú kíákíá.
- Ìṣòro tàbí ìrora nígbà ìtọ̀, ẹ̀jẹ̀ nínú ìtọ̀; àìlè tọ̀ rárá — ìtọ́jú kíákíá.
Ní pàjáwìrì, ẹ pe nọ́mbà pàjáwìrì ti agbègbè yín.
Àròsọ àti òtítọ́
“Vitamin E dára fún ọkàn, ó sì ń dín ipa àìfẹ́ steroid kù.”
Àwọn ìwádìí ńlá kò rí ìkọlù ọkàn (heart attack) tàbí ìkọlù ọpọlọ (stroke) tó dínkù, ṣùgbọ́n wọ́n rí ìkọlù ọpọlọ látàrí ìṣàn ẹ̀jẹ̀ tó pọ̀ sí i, ìtúpalẹ̀ àpapọ̀ ìwádìí kan sì so ìwọ̀n gíga pọ̀ mọ́ iye ikú tó ga sí i díẹ̀. Kò sí ìwádìí tó fi hàn pé ó ń dín ìpalára steroid kù.
Àwọn àkópọ̀
Aspirin ń mú kí platelet má lẹ̀ mọ́ ara wọn tó, vitamin E àti epo omega-3 sì ń fi ipa tiwọn tó fẹ́ẹ́rẹ́ jù lórí ẹ̀jẹ̀ dídì kún un. Èrìgì tí ń ṣẹ̀jẹ̀ wọ́pọ̀ jù pẹ̀lú vitamin E àti aspirin papọ̀, ìṣàn ẹ̀jẹ̀ pẹ̀lú omega-3 tí dókítà ń kọ sì wọ́pọ̀ jù lára àwọn tí wọ́n tún ń lo aspirin. Ìgbẹ́ dúdú, ẹ̀jẹ̀ nínú ìtọ̀ tàbí ọgbẹ́ dúdú àjèjì lára jẹ́ ìdí láti rí dókítà.
Aspirin (acetylsalicylic acid)Omega-3 (epo ẹja, EPA/DHA)Àwọn orísun
Àwọn ipa àìfẹ́ tó ṣeé ṣe ní ìbámu pẹ̀lú ẹ̀ka ara, àwọn àkópọ̀, bí a ṣe lè dín ewu kù àti àwọn àyẹ̀wò tí ẹ ó ṣe — lọ́fẹ̀ẹ́.
Ṣí àyẹ̀wò àkópọ̀