Magnesium sulfate (iyọ̀ Epsom)
Magnesium sulfate (Epsom salt) · Epsom salts, Magnesium sulphate
Àwọn ìrísí: Kóró iyọ̀ Epsom (oògùn amúnigbẹ́ ìgbémì àti iyọ̀ ìwẹ̀) àti omi abẹ́rẹ́ tí a ń lò ní ilé ìwòsàn. Àwọn iyọ̀ magnesium mìíràn ní káàdì tiwọn.
Àwọn ester àti ìrísí mìíràn: Magnesium, Magnesium aspartate, Magnesium carbonate, Magnesium chloride, Magnesium citrate, Magnesium gluconate, Magnesium glycinate (bisglycinate), Magnesium hydroxide, Magnesium L-threonate, Magnesium lactate, Magnesium malate, Magnesium orotate, Magnesium oxide, Magnesium taurate
Iyọ̀ Epsom: oògùn amúnigbẹ́ oníyọ̀ tí a ń gbé mì àti iyọ̀ ìwẹ̀. Gẹ́gẹ́ bí abẹ́rẹ́, ó jẹ́ oògùn ilé ìwòsàn fún magnesium tó kéré àti fún gìrì nínú pre-eclampsia àti eclampsia.
Ipò lábẹ́ òfin: A ń ta iyọ̀ Epsom fàlàlà; magnesium sulfate abẹ́rẹ́ jẹ́ oògùn ilé ìwòsàn tí dókítà ń kọ; ipò rẹ̀ yàtọ̀ láti orílẹ̀-èdè sí orílẹ̀-èdè; kì í ṣe èèwọ̀ nínú eré ìdárayá.
Ohun tó ń fúnni
Ohun tí àwọn ènìyàn ń lò ó fún àti ohun tí àwọn orísun ròyìn. Agbára jẹ́ ẹ̀ka gbogbogbòò láti inú ìwé ìwádìí: fẹ́ẹ́rẹ́, kedere tàbí lágbára.
Ìlò rẹ̀
A ń gbé e mì gẹ́gẹ́ bí oògùn amúnigbẹ́ oníyọ̀ (saline laxative), nígbà mìíràn láti dé ìwọ̀n ìwúwo ìdíje, àwọn eléré ìdárayá sì ń fi í sínú omi ìwẹ̀ fún iṣan tó ń ro ni àti ìmúbọ̀sípò; kò sí àǹfààní tí a ti fi hàn láti inú magnesium nínú ìwẹ̀. Kì í ṣe àfikún magnesium tó wúlò.
Ohun tí àwọn ènìyàn ń wá àti ohun tí ìwádìí fi hàn
Nígbà tí a bá gbé e mì, ó jẹ́ oògùn amúnigbẹ́ oníyọ̀ (saline laxative) tí ó sábà máa ń ṣiṣẹ́ láàárín wákàtí díẹ̀. Àtúnyẹ̀wò kan kò rí àtìlẹ́yìn sáyẹ́ǹsì pé ara ń gba magnesium tó ṣe pàtàkì láti ojú awọ ara nínú ìwẹ̀ iyọ̀ Epsom. Nígbà tí a bá fún un ní abẹ́rẹ́ ní ilé ìwòsàn, ó ń tún àìtó tó le ṣe, ó sì ń dènà gìrì eclampsia, pẹ̀lú àyẹ̀wò ìdáhùn iṣan (reflex) àti mímí.
Àwọn ipa
Kò sí ipa ìdánrawò tó ṣe kedere nínú àwọn orísun.
Ẹ̀rí: Oògùn tí a fọwọ́ sí — A ti ṣèwádìí rẹ̀ lára ènìyàn fún ìlò ìṣègùn rẹ̀
Àwọn ipa àìfẹ́ tó ṣeé ṣe
Ṣeé ṣe kò túmọ̀ sí dájú: bóyá wọ́n á fara hàn sinmi lé ìwọ̀n oògùn, ìgbà tí a fi lò ó, bí ara ẹnì kọ̀ọ̀kan ṣe ń dáhùn àti àbójútó. Nísàlẹ̀ — ohun tí ẹ ó ṣọ́ àti bí a ṣe lè kíyèsí i ní kùtùkùtù.
Ipa àìfẹ́ 3 tó ṣeé ṣe
ìpele · bí a ṣe ń ròyìn rẹ̀ tóÌtumọ̀ àwọn ìpele
Ìpele: ẹ̀ka gbogbogbòò láti inú ìwé ìwádìí, kì í ṣe ewu tiyín ní pàtó
Bí ó ṣe wọ́pọ̀ tó
- wọ́pọ̀
- a sábà máa ń ròyìn rẹ̀
- ṣeé ṣe
- a ròyìn rẹ̀ lára àwọn kan
- ṣọ̀wọ́n
- a máa ń ròyìn rẹ̀ lẹ́ẹ̀kọ̀ọ̀kan
Bí a ṣe lè dín ewu kù
Fún 3 nínú ipa àìfẹ́ 3 tó ṣeé ṣe, ọ̀nà pàtó wà láti dín ìṣeéṣe kù: àwọn ìgbésẹ̀ ojoojúmọ́, àfikún oúnjẹ àti àwọn àṣàyàn tí dókítà lè ronú nípa. Kò sí ìgbésẹ̀ tó ń mú ewu kúrò pátápátá.
Ẹ dín caffeine, pre-workout àti àwọn amóríyá mìíràn kù; bí ọkàn bá ń lù kíkan, ẹ dá oògùn tí ẹ fura sí dúró, ẹ dá ìdánrawò líle dúró fún ìgbà díẹ̀, kí ẹ sì ṣe ECG. Ẹ má fi potassium kún un fúnra yín (àfikún, Asparkam/Panangin, iyọ̀ àfirọ́pò): ó léwu pẹ̀lú spironolactone, ARB/ACE inhibitor tàbí ìṣòro kíndìnrín; àyẹ̀wò ẹ̀jẹ̀ ló ń fi ìwọ̀n rẹ̀ hàn.
Bí àṣàyàn kọ̀ọ̀kan ṣe ń ràn lọ́wọ́ (1)
- Àyẹ̀wò ọkàn: ECG àti echocardiogram — ECG tí a kà pẹ̀lú ìlànà fún eléré ìdárayá ń ya ìyípadà déédéé látàrí ìdánrawò sọ́tọ̀ kúrò lára ìlù ọkàn àìtọ́ (arrhythmia), ìṣòro ìrìn àmì iná ọkàn (conduction) tàbí ìṣòro QT — ó ṣe pàtàkì pẹ̀lú amóríyá, clenbuterol, họ́mọ̀nù thyroid tàbí oògùn amúnitọ̀.
Ẹ mu omi bí òùngbẹ ṣe ń gbẹ yín, púpọ̀ sí i nínú ooru àti ìdánrawò gígùn, pẹ̀lú ohun mímu tó ní sodium; mímu omi jìnnà ju òùngbẹ lọ ń fa ewu sodium tó lọ sílẹ̀. Ẹ má ṣe gé ìwúwo nípa gbígbẹ omi ara. Pẹ̀lú oògùn amúnitọ̀, ARB/ACE inhibitor tàbí ìṣòro kíndìnrín: ọjà potassium tàbí iyọ̀ àfirọ́pò kìkì lẹ́yìn àyẹ̀wò ẹ̀jẹ̀ àti ìmọ̀ràn dókítà.
Bí àṣàyàn kọ̀ọ̀kan ṣe ń ràn lọ́wọ́ (14)
- Ìṣàkóso omi ara àti electrolyte — Wíwọn ìwúwo ara ṣáájú àti lẹ́yìn ìdánrawò ń fi iye òógùn tí ó sọnù hàn; ACSM gbani nímọ̀ràn láti pa á mọ́ ní ìsàlẹ̀ nǹkan bí 2% ìwúwo ara. Omi oníyọ̀ ń ṣèrànwọ́, ṣùgbọ́n kò dènà àdánù tí oògùn amúnitọ̀ ń fà.
- Electrolyte (sodium, potassium, magnesium) — Rírọ́pò sodium àti omi tí a pàdánù nínú òógùn lè dín ìṣeéṣe àìtó omi ara àti iṣan fífà nínú ooru kù; kò mú ewu àìsàn ooru kúrò, kò mú oògùn amúnitọ̀ tàbí yíyọ omi ara láìléwu, potassium inú rẹ̀ sì léwu pẹ̀lú ARB.
- Magnesium — Ó ń rọ́pò magnesium tí a pàdánù nínú òógùn tàbí nípasẹ̀ oògùn amúnitọ̀; kò sí ẹ̀rí pé ó ń dènà iṣan fífà nígbà ìdánrawò. Kò mú lílo oògùn amúnitọ̀ tàbí gígé ìwúwo ara tó le jù láìléwu.
- Magnesium aspartate — Ó ń rọ́pò magnesium tí a pàdánù nínú òógùn púpọ̀ tàbí nípasẹ̀ oògùn amúnitọ̀. Àtúnyẹ̀wò Cochrane kan kò rí ìdánwò kankan lórí magnesium fún iṣan fífà tó ní í ṣe pẹ̀lú ìdánrawò. Kò mú lílo oògùn amúnitọ̀ láìléwu.
- Magnesium carbonate — Ó ń pèsè magnesium, ṣùgbọ́n a ń lò ó ní pàtàkì gẹ́gẹ́ bí oògùn ìdínkù ásíìdì inú (antacid), ìsọfúnni díẹ̀ ló sì wà nípa rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí àfikún oúnjẹ; ẹfun ọwọ́ kò pèsè magnesium kankan. Kò mú lílo oògùn amúnitọ̀ láìléwu.
- Magnesium chloride — Ó ń rọ́pò magnesium tí a pàdánù nínú òógùn púpọ̀ tàbí nípasẹ̀ oògùn amúnitọ̀. Àtúnyẹ̀wò Cochrane kan kò rí ìdánwò kankan lórí magnesium fún iṣan fífà tó ní í ṣe pẹ̀lú ìdánrawò. Kò mú lílo oògùn amúnitọ̀ láìléwu.
- Magnesium citrate — Ó ń rọ́pò magnesium tí a pàdánù nínú òógùn púpọ̀ tàbí nípasẹ̀ oògùn amúnitọ̀. Àtúnyẹ̀wò Cochrane kan kò rí ìdánwò kankan lórí magnesium fún iṣan fífà tó ní í ṣe pẹ̀lú ìdánrawò. Kò mú lílo oògùn amúnitọ̀ láìléwu.
- Magnesium gluconate — Ó ń rọ́pò magnesium tí a pàdánù nínú òógùn púpọ̀ tàbí nípasẹ̀ oògùn amúnitọ̀. Cochrane kò rí ìdánwò kankan lórí iṣan fífà nígbà ìdánrawò; magnesium ẹ̀jẹ̀ àwọn asáré tí iṣan wọn fà kò kéré jù. Kò mú lílo oògùn amúnitọ̀ láìléwu.
- Magnesium glycinate (bisglycinate) — Ó ń rọ́pò magnesium tí a pàdánù nínú òógùn púpọ̀ tàbí nípasẹ̀ oògùn amúnitọ̀. Àtúnyẹ̀wò Cochrane kan kò rí ìdánwò kankan lórí magnesium fún iṣan fífà tó ní í ṣe pẹ̀lú ìdánrawò. Kò mú lílo oògùn amúnitọ̀ láìléwu.
- Magnesium lactate — Ó ń rọ́pò magnesium tí a pàdánù nínú òógùn púpọ̀ tàbí nípasẹ̀ oògùn amúnitọ̀. Àtúnyẹ̀wò Cochrane kan kò rí ìdánwò kankan lórí magnesium fún iṣan fífà tó ní í ṣe pẹ̀lú ìdánrawò. Kò mú lílo oògùn amúnitọ̀ láìléwu.
- Magnesium malate — Ó ń rọ́pò magnesium tí a pàdánù nínú òógùn púpọ̀ tàbí nípasẹ̀ oògùn amúnitọ̀. Àtúnyẹ̀wò Cochrane kan kò rí ìdánwò kankan lórí magnesium fún iṣan fífà tó ní í ṣe pẹ̀lú ìdánrawò. Kò mú lílo oògùn amúnitọ̀ láìléwu.
- Magnesium orotate — Ó ń rọ́pò magnesium tí a pàdánù nínú òógùn púpọ̀ tàbí nípasẹ̀ oògùn amúnitọ̀. Àtúnyẹ̀wò Cochrane kan kò rí ìdánwò kankan lórí magnesium fún iṣan fífà tó ní í ṣe pẹ̀lú ìdánrawò. Kò mú lílo oògùn amúnitọ̀ láìléwu.
- Magnesium oxide — Ó ń pèsè magnesium díẹ̀, ṣùgbọ́n ara ń gba èyí tí ó kéré púpọ̀ ju ti àwọn iyọ̀ tí ń yọ́ nínú omi lọ; Cochrane kò rí ìdánwò kankan lórí iṣan fífà nígbà ìdánrawò. Kò mú lílo oògùn amúnitọ̀ láìléwu.
- Magnesium taurate — Ó ń rọ́pò magnesium tí a pàdánù nínú òógùn púpọ̀ tàbí nípasẹ̀ oògùn amúnitọ̀. Àtúnyẹ̀wò Cochrane kan kò rí ìdánwò kankan lórí magnesium fún iṣan fífà tó ní í ṣe pẹ̀lú ìdánrawò. Kò mú lílo oògùn amúnitọ̀ láìléwu.
Ipa àìfẹ́ ìpele kékeré
Bí àṣàyàn kọ̀ọ̀kan ṣe ń ràn lọ́wọ́ (2)
- Ṣíṣiṣẹ́ pẹ̀lú dókítà — Ó ń ṣàyẹ̀wò èébì tí kò dúró tàbí ìrora inú tó lágbára (ó ṣeé ṣe kí ó jẹ́ pancreatitis tàbí òkúta òróòro/gallstones), ó sì ń ṣàtúnṣe ìtọ́jú GLP-1 tí dókítà kọ nígbà tí inú ríru kò bá lọ.
- Pancreatin + dimeticone (Pankreoflat) — Ó lè dín ìwúwo inú àti afẹ́fẹ́ inú kù lẹ́yìn oúnjẹ; ó lè fa inú ríru tàbí ìgbẹ́ gbuuru. Kò yẹ fún àwọn tí ara wọn kò gba protein ẹlẹ́dẹ̀ tàbí protein wàrà màlúù (a ti ròyìn anaphylaxis) tàbí ní ìbẹ̀rẹ̀ pancreatitis òjijì (acute pancreatitis).
Àyẹ̀wò ìlera àti àyẹ̀wò ẹ̀jẹ̀
Àwọn àyẹ̀wò lábù àti àyẹ̀wò ìlera wo ni kí ẹ ṣe àti ìgbà wo. Ìtọ́sọ́nà ni èyí — ẹ bá dókítà eré ìdárayá fohùn ṣọ̀kan lórí ètò gangan.
Àwọn dókítà wo ló lè ràn yín lọ́wọ́
Ẹ wá ìrànlọ́wọ́ ìṣègùn lẹ́sẹ̀kẹsẹ̀ bí
- Ọkàn tó ń sáré tàbí tó ń lù ségesège tí kò rọlẹ̀ nígbà ìsinmi, òòyì, dídákú (pàápàá nígbà eré ìmárale), ìrora àyà — ẹ pe nọ́mbà pàjáwìrì ti agbègbè yín.
- Iṣan fífà líle, àìlágbára tó hàn gbangba, ọkàn tó ń lù kíkan, òòyì nígbà tí a bá dìde dúró, ìtọ̀ tó kéré púpọ̀ — ẹ wá ìtọ́jú kíákíá. Èébì, ìdàrúdàpọ̀ ọpọlọ tàbí gìrì lẹ́yìn ìdíje gígùn lè túmọ̀ sí sodium tó lọ sílẹ̀ — ẹ má mu omi sí i, ẹ pe nọ́mbà pàjáwìrì ti agbègbè yín.
Ní pàjáwìrì, ẹ pe nọ́mbà pàjáwìrì ti agbègbè yín.
Fún obìnrin
Nígbà oyún, magnesium sulfate abẹ́rẹ́ jẹ́ ìtọ́jú ilé ìwòsàn fún pre-eclampsia; lílò rẹ̀ láìdáwọ́dúró fún ìgbà pípẹ́ lè fa calcium tó kéré àti àbùkù egungun lára ọmọ inú oyún (ìkìlọ̀ inú ìwé ìtọ́ni oògùn).
Àròsọ àti òtítọ́
“Ìwẹ̀ iyọ̀ Epsom ń fi magnesium kún ara, ó sì ń mú ìmúbọ̀sípò yára lẹ́yìn ìdánrawò.”
Àtúnyẹ̀wò kan kò rí àtìlẹ́yìn sáyẹ́ǹsì pé ara ń gba magnesium tó ṣe pàtàkì láti ojú awọ ara; ìsọ nípa ìwẹ̀ magnesium dá lórí ìpolówó, kì í ṣe ẹ̀rí.
Àwọn àkópọ̀
Kò tíì sí àkíyèsí àkópọ̀ pàtó fún èròjà yìí. Àyẹ̀wò àkópọ̀ ṣì ń pa àwọn ipa àìfẹ́ tí ọ̀pọ̀ èròjà jọ ní pọ̀.
Àwọn orísun
Àwọn ipa àìfẹ́ tó ṣeé ṣe ní ìbámu pẹ̀lú ẹ̀ka ara, àwọn àkópọ̀, bí a ṣe lè dín ewu kù àti àwọn àyẹ̀wò tí ẹ ó ṣe — lọ́fẹ̀ẹ́.
Ṣí àyẹ̀wò àkópọ̀